INVENTARISATIE

WATERHUISHOUDING STUWWAL

Algemeen

De eerste globale indruk van het landgoed gezien vanaf de Bentheimerstraat is dat we hier te maken hebben met een vochtig gebied, gezien de kleur van de graslandvegetatie en het verspreid voorkomen van pitrus (Juncus effusus); een vocht- en storingsindicator bij uitstek. Vanuit geografisch oogpunt is deze vaststelling niet verwonderlijk gezien de combinatie van -voor ons land- vrij behoorlijk reliëf -het verschil tussen het hoogste en laagste punt van het landgoed bedraagt ruim 14 m. 

Uit de oudste kaarten van de stad Oldenzaal blijkt dat er voorheen meerdere beken afkomstig van de Tankenberg de stad in liepen. Dit betroffen onder meer de "Oldenzael", de "Meibreebeek" en de Fonteinbeek. Laatstgenoemde had De Hulst als brongebied en liep parallel met de Bentheimerstraat richting binnenstad. Ter hoogte van het huidige hotel De Zon werd het beekwater destijds benut voor de voeding van de Bisschopsbleek en de grachten van de vestingstad die Oldenzaal toen was in de late middeleeuwen. Bij opgravingen de afgelopen decennia in de binnenstad zijn vele grachtrelicten aangetroffen van uiteenlopende ouderdom, hetgeen doet vermoeden dat er in het verleden volop gebruik is gemaakt van het afstromende stuwwalwater om de grachten te vullen [m.m. J. Oude Essink Nijhuis ].

Uit "Twaalf eeuwen Oldenzaal" door A. Stappers - Vürtheim, 1971 komt het volgende citaat: "De buitengrachten waren gemiddeld achttien meter breed en werden gevoed door het afstromende water, komende van de hoogten aan de noord-oostzijde van de stad, dat stellig mede zijn oorsprong vond in de zg. Fontein aan de Bentheimerstraat, vlak bij het huidige pension Linnemeijer. Dit pension stond destijds enigszins oostelijk van het huidige hotel Het Landhuis''.

Op onderstaande afbeelding is de stroomrichting van de beken -van Noordoost naar Zuidwest- goed zichtbaar.


Bewerkt kaartfragment van Jacobus van Deventer (ca. 1570) met daarop aangegeven de van De Hulst afkomstige Fonteinbeek, die destijds voor de wateraanvoer van de stadsgrachten zorgde.

Bij de realisatie van diverse bouwprojecten in de binnenstad zoals de winkelcentra In den Vijfhoek en de Driehoek zijn oude beekbeddingen blootgelegd. Voordat Oldenzaal een vestingstad werd, liepen er kennelijk reeds beken door en langs de stad, waaronder de Fonteinbeek en de "Oldenzael". [mondelinge mededeling J. Oude Essink Nijhuis, stadsarchivaris Gemeente Oldenzaal].

Hydrologie van De Hulst

Teneinde inzicht te verkrijgen in de basale hydrologische omstandigheden van De Hulst, is gezocht naar ijkmateriaal van de afgelopen jaren bij ondermeer Vitens, die net ten noordoosten van het landgoed een ondergronds drinkwaterreservoir op het Egheria exploiteren. Uit deze gegevens blijkt dat de gemiddelde grondwaterstand de afgelopen deccenia vrij fors is gedaald.

Het waterschap Regge & Dinkel geeft aan dat het landgoed tot een relatief klein stroomgebied behoort, maar dat er in de bermbeek toch permanent water stroomt. Dit vindt zijn oorzaak in ondiepe, ondoorlatende bodemlagen in combinatie met het reliëf van de Tankenberg.